Ogłoszenie na egzaminie ósmoklasisty powinno być krótkim i konkretnym komunikatem. Zapisz, czego dotyczy wydarzenie, do kogo kierujesz informację, kiedy i gdzie się ono odbędzie oraz co adresaci mają zrobić albo przynieść. Najpierw rozłóż polecenie na elementy, potem ułóż 2–4 zdania i sprawdź, czy żadna wymagana informacja nie została pominięta.
1. Przeczytaj polecenie jak instrukcję
Zanim zaczniesz pisać, przeczytaj uważnie polecenie. W ogłoszeniu na egzaminie ósmoklasisty rozpoznaj sześć elementów: nadawcę, odbiorcę, temat komunikatu, termin, miejsce oraz działanie oczekiwane od adresatów.
Więcej na ten temat: egzamin ósmoklasisty polski 2026
Nie dopisuj informacji, których polecenie nie wymaga. Jeżeli podano dzień wydarzenia, przepisz go dokładnie. Jeżeli wskazano także godzinę, nie pomijaj jej. Tak samo postępuj z lokalizacją i instrukcją, na przykład prośbą o przyniesienie określonych rzeczy. Ogłoszenie ma przekazywać informacje potrzebne odbiorcy, a nie opowiadać o całej sytuacji.
Warto znać zakres dokumentu, na którym opierają się przykłady CKE: Informator o egzaminie ósmoklasisty z języka polskiego od roku szkolnego 2024/2025 dotyczy właśnie egzaminu od roku szkolnego 2024/2025.
2. Zbuduj plan w kilku hasłach
Nie zaczynaj od pełnych zdań. Najpierw zapisz w brudnopisie krótkie hasła odpowiadające wymaganiom. Taki plan może mieć 6 pozycji: temat, odbiorcy, dzień, godzina, miejsce i działanie uczestników. Dopiero po tej kontroli ułóż z haseł 2–4 krótkie zdania.
- Temat: czego dotyczy komunikat?
- Odbiorca: kto powinien przeczytać ogłoszenie?
- Termin: jaki dzień i ewentualnie która godzina?
- Miejsce: gdzie odbędzie się wydarzenie?
- Działanie: co adresaci mają zrobić, przynieść lub przygotować?
- Nadawca: kto przekazuje informację?
Plan nie jest treścią pracy, lecz zabezpieczeniem przed pominięciem wymogu. Nie musisz przepisywać go do odpowiedzi jako listy. Właściwe ogłoszenie powinno być spójne, czytelne i krótkie. Jeśli w poleceniu nie ma informacji o godzinie, nie wymyślaj jej tylko po to, aby tekst wyglądał pełniej.
3. Napisz treść ogłoszenia
Najważniejszą informację podaj na początku. Następnie dodaj termin, miejsce i instrukcję dla odbiorców. Zamiast ogólnych sformułowań wybieraj czasowniki konkretne: „odbędzie się”, „przynieście”, „zgłoście się”, „przygotujcie”. Dzięki temu adresat od razu wie, co ma zrobić.
Możesz wyróżnić formę nagłówkiem OGŁOSZENIE. Pod nim umieść właściwy komunikat, na przykład informację o wydarzeniu, jego terminie i lokalizacji, a na końcu polecenie dla uczestników. Nagłówek nie zastępuje jednak żadnego elementu wymaganego w zadaniu. Sam napis „OGŁOSZENIE” bez treści nie przekazuje odbiorcy potrzebnych danych.
Dbaj o zwięzłość. Nie powtarzaj tej samej informacji w 2 zdaniach, nie stosuj długich wstępów i unikaj zaimków, których znaczenie może być niejasne. Jeżeli komunikat dotyczy kilku działań, ułóż je w logicznej kolejności: najpierw wydarzenie, potem czas i miejsce, a następnie przygotowania adresatów.
Forma ma znaczenie. Ogłoszenie informuje przede wszystkim o praktycznych szczegółach, natomiast zaproszenie egzamin ósmoklasisty może dodatkowo zachęcać do udziału. Inaczej buduje się też opowiadanie egzamin ósmoklasisty, w którym potrzebne są wydarzenia i narracja. Nie przenoś więc konstrukcji innej formy do ogłoszenia.
4. Zrób kontrolę przed oddaniem
Po napisaniu ponownie sprawdź tekst. Przejdź kolejno przez temat, odbiorcę, termin, miejsce i działanie adresatów. Zwróć uwagę, czy data jest kompletna, godzina nie została urwana, a lokalizacja jest konkretna.
Jak sprawdzić kompletność ogłoszenia przed oddaniem pracy
| Składnik ogłoszenia | Punktowane informacje | Liczba przykładów w przeanalizowanym informatorze CKE | Typowe uchybienie |
|---|---|---|---|
| Temat i odbiorca | Jasno określ, czego dotyczy komunikat i do kogo jest skierowany | 0 — informator zawiera przykład zaproszenia, nie ogłoszenia | Nie wiadomo, kto ma skorzystać z informacji |
| Termin | Podaj dzień i, jeśli wynika to z polecenia, godzinę | 0 — brak zweryfikowanego przykładu ogłoszenia | Pominięcie daty albo niepełna godzina |
| Miejsce | Wskaż konkretną lokalizację wydarzenia | 0 — brak zweryfikowanego przykładu ogłoszenia | Zastąpienie miejsca ogólnikiem, np. „w szkole” |
| Działanie odbiorców | Napisz, co adresaci mają zrobić, przynieść albo przygotować | 0 — brak zweryfikowanego przykładu ogłoszenia | Sama informacja o wydarzeniu bez wezwania lub instrukcji |
| Nagłówek | Wyróżnij słowo „OGŁOSZENIE”, jeśli ułatwia identyfikację formy | 0 — brak zweryfikowanego przykładu ogłoszenia | Traktowanie nagłówka jako zamiennika treści |
| Zwięzłość i poprawność | Usuń powtórzenia, sprawdź składnię, ortografię i interpunkcję | 0 — brak zweryfikowanego przykładu ogłoszenia | Długie zdania, niejasne zaimki i błędy językowe |
Liczba „0” oznacza brak przykładu ogłoszenia w otwartym informatorze CKE; zawiera on przykład zaproszenia, więc punktacji ogłoszenia nie należy z niego rekonstruować.
Na końcu sprawdź ortografię, interpunkcję i składnię. Usuń powtórzenia oraz zdania, które nie pomagają odbiorcy zrozumieć komunikatu. Jeżeli masz dostęp do arkusza egzamin ósmoklasisty polski, porównuj swoje rozwiązania wyłącznie z zasadami oceniania przypisanymi do konkretnego arkusza.
5. Nie myl ogłoszenia z zaproszeniem
Ogłoszenie i zaproszenie są formami użytkowymi, ale mają inny cel. Ogłoszenie przede wszystkim przekazuje praktyczne informacje: co się wydarzy, kiedy, gdzie i co mają zrobić odbiorcy. Zaproszenie oprócz danych może zawierać zachętę do udziału.
W informatorze CKE obowiązującym od roku szkolnego 2024/2025 znajduje się zadanie „ZAPROSZENIE”, przedstawione jako wypowiedź pisemna. Dlatego nie należy automatycznie przenosić jego kryteriów na ogłoszenie. To, co ostatecznie decyduje o punktach, trzeba sprawdzić w zasadach oceniania konkretnego arkusza.
Informator CKE prezentuje przykładowe zadania, które mogą wystąpić na egzaminie, wraz z rozwiązaniami. W zapisie punktacji CKE stosuje między innymi skalę „0–1”: 1 pkt oznacza odpowiedź poprawną, a 0 pkt odpowiedź niepoprawną albo brak odpowiedzi. Nie wynika z tego jednak gotowa punktacja za każde ogłoszenie.
To materiał dotyczący strategii pisania; ostateczna punktacja zależy od zasad oceniania przypisanych do konkretnego arkusza CKE, a wymagania egzaminacyjne mogą się zmieniać między rocznikami.
Powiązany temat: argument w odpowiedzi egzaminacyjnej.
Zobacz też: czytanie ze zrozumieniem egzamin ósmoklasisty.
Najczęstsze pytania
Co musi zawierać ogłoszenie na egzaminie?
To zależy od konkretnego polecenia. Zwykle trzeba uwzględnić temat wydarzenia lub komunikatu, odbiorców, termin, miejsce oraz działanie, którego oczekuje się od adresatów. Najbezpieczniej przepisać wymagane informacje z polecenia do krótkiej listy kontrolnej.
Czy ogłoszenie wymaga nagłówka?
Nagłówek „OGŁOSZENIE” jest dobrym sposobem na wyraźne zaznaczenie formy, ale sam nagłówek nie zastąpi żadnej informacji wymaganej w poleceniu. O punktach decyduje kompletność i poprawność treści wskazanej w zadaniu.
Za jakie błędy traci się punkty?
Przede wszystkim za pominięcie informacji wymaganej w poleceniu, niejasne określenie czasu lub miejsca, brak instrukcji dla odbiorców oraz błędy językowe utrudniające zrozumienie. Szczegółową liczbę punktów trzeba sprawdzić w zasadach oceniania konkretnego arkusza CKE, ponieważ informator od roku szkolnego 2024/2025 prezentuje przykład zaproszenia, nie ogłoszenia.
Źródła
- Informator o egzaminie ósmoklasisty z języka polskiego od roku szkolnego 2024/2025 — Centralna Komisja Egzaminacyjna, 2024, PDF, s. 50–51 oraz zasady oceniania zadań
- Informatory — Centralna Komisja Egzaminacyjna, 2026, BIP CKE, art. 142/896
- Egzamin ósmoklasisty — informatory z przedmiotów — Centralna Komisja Egzaminacyjna, 2025, BIP CKE, art. 214/1652
