Na maturze z języka polskiego w 2026 r. obowiązuje zakres zależny od formuły egzaminu. W Formule 2023 punktem odniesienia jest podstawa programowa zmieniona rozporządzeniem Ministra Edukacji z 28 czerwca 2024 r., a w Formule 2015 — podstawa z 27 sierpnia 2012 r. Polski jest obowiązkowy ustnie i pisemnie, a wymagany próg wynosi 30%.
Co obowiązuje na maturze z polskiego w 2026 roku?
Wymagania matura polski 2026 nie tworzą jednego identycznego zestawu dla wszystkich zdających. Najpierw trzeba ustalić, w której formule odbywa się egzamin. Dla Formuły 2023 CKE wskazuje podstawę programową stanowiącą załącznik do rozporządzenia Ministra Edukacji z 28 czerwca 2024 r., opublikowanego jako Dz.U. z 2024 r. poz. 1019. Dla Formuły 2015 obowiązuje podstawa programowa z 27 sierpnia 2012 r.
Język polski należy do obowiązkowych przedmiotów w obu częściach matury. Egzamin ustny odbywa się bez określania poziomu, natomiast egzamin pisemny jest przeprowadzany na poziomie podstawowym. Aby uzyskać świadectwo dojrzałości w 2026 r., trzeba osiągnąć co najmniej 30% punktów z części ustnej oraz co najmniej 30% punktów z obowiązkowego egzaminu pisemnego. Tak podaje dokument Ministerstwa Edukacji Narodowej „Matura 2026. Harmonogram egzaminów”.
Zakres matury polski 2026 wynika więc przede wszystkim z podstawy programowej właściwej dla formuły, a nie z samego spisu tematów czy popularnej listy lektur. Pomocą w przełożeniu wymagań na zadania egzaminacyjne jest „Informator o egzaminie maturalnym z języka polskiego od roku szkolnego 2024/2025”, opublikowany przez CKE w 2024 r.
| Obszar wymagań | Liczba wyszczególnionych umiejętności | Część egzaminu | Dokument źródłowy |
|---|---|---|---|
| Wymagania ogólne i szczegółowe podstawy programowej | Nie tworzą jednej krótkiej listy; są numerowane w działach podstawy programowej | Ustna i pisemna | Podstawa programowa właściwa dla formuły: rozporządzenie z 28 czerwca 2024 r. albo rozporządzenie z 27 sierpnia 2012 r. |
| Czytanie utworów literackich i odbiór tekstów kultury | Zakres wskazany numerami podstawy programowej, m.in. I.1.5–6, I.1.8–10, I.1.12–15 | Ustna i pisemna | Informator CKE od roku szkolnego 2024/2025 |
| Kształcenie językowe | W informatorze wyszczególniono m.in. gramatykę języka polskiego, zróżnicowanie języka oraz ortografię i interpunkcję | Głównie pisemna, także ustna | Informator CKE od roku szkolnego 2024/2025 |
| Tworzenie wypowiedzi | Wymagania obejmują m.in. formułowanie tez i argumentów oraz budowanie wypowiedzi zgodnie z zasadami retoryki | Ustna i pisemna | Informator CKE od roku szkolnego 2024/2025 |
| Jawne zadania | CKE opublikowała listę jawnych zadań na 2026 r.; komunikat ma datę wytworzenia 30 sierpnia 2024 r. | Ustna | Komunikat CKE o jawnych zadaniach na 2026 r. |
„Liczba wyszczególnionych umiejętności” została podana opisowo tam, gdzie dokumenty CKE nie przedstawiają jednej sumarycznej liczby umiejętności dla całego egzaminu; numery typu I.1.5–6 są odwołaniami do podstawy programowej, a nie punktacją.
Wymagania CKE: część ustna
Ustna część egzaminu sprawdza kilka powiązanych obszarów: czytanie utworów literackich, odbiór tekstów kultury, kształcenie językowe oraz tworzenie wypowiedzi. Informator CKE od roku szkolnego 2024/2025 odsyła w tym zakresie do konkretnych oznaczeń podstawy programowej, między innymi I.1.5–6, I.1.8–10 oraz I.1.12–15.
W praktyce oznacza to konieczność rozumienia tekstu, rozpoznawania jego sensów i środków wyrazu, a także samodzielnego zbudowania wypowiedzi. Wymagania CKE język polski obejmują również formułowanie tezy, dobór argumentów i prowadzenie wypowiedzi zgodnie z zasadami retoryki. Nie jest to zatem wyłącznie sprawdzian znajomości treści utworów.
Na 2026 r. CKE opublikowała osobny dokument „Język POLSKI – Zadania jawne na 2026 r.” Komunikat dotyczący listy jawnych zadań został wytworzony 30 sierpnia 2024 r. i znajduje się w serwisie BIP CKE. Ta lista dotyczy części ustnej, dlatego należy odróżnić ją od pełnego zakresu wymagań podstawy programowej.
Ustny polski w 2026 r. nie ma osobno określonego poziomu. Jest jednak obowiązkowy, a próg zaliczenia potrzebny do świadectwa dojrzałości wynosi 30% punktów. Informacja ta wynika z dokumentu MEN „Matura 2026. Harmonogram egzaminów”, a nie z samej listy jawnych zadań.
Wymagania CKE: część pisemna
Obowiązkowy pisemny język polski zdaje się w 2026 r. na poziomie podstawowym. W informatorze CKE opisano zadania związane z językiem polskim w użyciu, literaturą i kulturą oraz tworzeniem dłuższej wypowiedzi, w tym wypracowania. Zakres obejmuje zarówno odbiór tekstów, jak i samodzielne wykorzystanie wiedzy o języku, literaturze oraz kulturze.
W obszarze kształcenia językowego trzeba uwzględnić gramatykę języka polskiego, zróżnicowanie języka, ortografię i interpunkcję. CKE łączy te umiejętności z rozumieniem tekstu i tworzeniem wypowiedzi, dlatego przygotowanie nie powinno ograniczać się do zapamiętywania definicji. Znaczenie ma także poprawne i celowe posługiwanie się językiem w odpowiedzi.
Wymagania dotyczące tworzenia wypowiedzi obejmują między innymi formułowanie tez i argumentów oraz budowanie tekstu zgodnie z zasadami retoryki. W części pisemnej są one sprawdzane obok zadań dotyczących literatury, kultury i języka. Szczegółowe odwołania do wymagań znajdują się w informatorze CKE liczącym 272 strony, opublikowanym dla egzaminu od roku szkolnego 2024/2025.
Próg dla obowiązkowej części pisemnej wynosi 30% punktów. Podstawą organizacji egzaminu jest także dokument CKE „Informacja o sposobie organizacji i przeprowadzania egzaminu maturalnego obowiązująca w roku szkolnym 2025/2026”, którego wersja wskazana przez CKE ma 169 stron.
Czy wymagania maturalne zostały zmienione?
Najważniejsza zmiana praktyczna polega na konieczności rozróżnienia Formuły 2023 i Formuły 2015. W Formule 2023 zadania sprawdzają wymagania ogólne i szczegółowe podstawy programowej wynikającej z rozporządzenia Ministra Edukacji z 28 czerwca 2024 r.; akt ten opublikowano w Dz.U. z 2024 r. poz. 1019. W Formule 2015 arkusze w 2026 r. sprawdzają podstawę programową z 2012 r. w pełnym zakresie.
Nie należy utożsamiać informatora CKE z nową podstawą programową. Informator od roku szkolnego 2024/2025 pokazuje organizację egzaminu, odwołania do wymagań i przykładowe zadania, ale nie zastępuje aktu prawnego. Dokument został udostępniony przez CKE jako 2 osobne części.
To rozróżnienie ma znaczenie także przy korzystaniu z opracowań przygotowanych przed 2026 r. Zestawienie przeznaczone dla jednej formuły nie musi odpowiadać wymaganiom drugiej. Podstawą sprawdzenia pozostają dokumenty MEN i CKE, w tym rozporządzenie z 28 czerwca 2024 r. oraz wskazana przez CKE podstawa z 27 sierpnia 2012 r.
W dokumentach dotyczących matury pojawia się również rozporządzenie zmieniające rozporządzenie w sprawie egzaminu maturalnego: akt z 26 lipca 2024 r., Dz.U. 2024 poz. 1143. Nie zmienia to zasady, że zakres trzeba odczytywać łącznie z właściwą podstawą programową i aktualnymi komunikatami CKE.
Czy trzeba znać całą podstawę programową?
Trzeba przygotować się do wymagań przypisanych do właściwej formuły i zakresu egzaminu, a nie uczyć się przypadkowo wybranych fragmentów. W Formule 2015 CKE wyraźnie wskazuje podstawę programową z 2012 r. w pełnym zakresie. W Formule 2023 zakres odczytuje się z aktualnej podstawy wskazanej przez MEN i CKE oraz z informatora egzaminacyjnego.
Podstawa programowa nie przedstawia całego egzaminu jako jednej krótkiej listy umiejętności. Wymagania są numerowane w działach, a informator pokazuje, jak odnoszą się do części ustnej i pisemnej. Przykładowe oznaczenia I.1.5–6, I.1.8–10 i I.1.12–15 nie oznaczają liczby punktów, lecz numery wymagań.
Najbezpieczniejsze odczytanie zakresu matury polski 2026 polega więc na połączeniu 3 elementów: formuły egzaminu, właściwej podstawy programowej oraz informatora CKE. W przypadku ustnej części trzeba dodatkowo sprawdzić listę jawnych zadań na 2026 r., opublikowaną przez CKE 30 sierpnia 2024 r.
To zestawienie porządkuje dokumenty i zakres wymagań, ale nie zastępuje oficjalnego informatora CKE, podstawy programowej ani komunikatów dotyczących organizacji egzaminu.
Zobacz też: matura polski 2026 terminy.
Zobacz też: lektury matura polski 2026.
Najczęstsze pytania
Co obowiązuje na maturze z polskiego w 2026 roku?
Obowiązuje podstawa programowa właściwa dla formuły egzaminu oraz informator CKE. W Formule 2023 jest to podstawa wynikająca z rozporządzenia z 28 czerwca 2024 r., a w Formule 2015 — podstawa z 27 sierpnia 2012 r. Język polski jest obowiązkowy ustnie i pisemnie.
Czy wymagania maturalne zostały zmienione?
W 2026 r. trzeba przede wszystkim sprawdzić, w której formule zdaje kandydat. Różnica dotyczy dokumentu będącego podstawą wymagań, dlatego nie wystarczy korzystać z nieaktualnych zestawień lub samej listy lektur.
Czy trzeba znać całą podstawę programową?
Trzeba opanować wymagania przypisane do egzaminu i właściwej formuły. Dla Formuły 2015 CKE wskazuje podstawę programową z 2012 r. w pełnym zakresie, a dla Formuły 2023 obowiązuje zakres wynikający z aktualnej podstawy wskazanej przez MEN i CKE.
Źródła
- Matura 2026. Harmonogram egzaminów — Ministerstwo Edukacji Narodowej, 2026, gov.pl
- Informator o egzaminie maturalnym z języka polskiego od roku szkolnego 2024/2025 — Centralna Komisja Egzaminacyjna, 2024, plik CKE, 272 strony
- Informacja o sposobie organizacji i przeprowadzania egzaminu maturalnego obowiązująca w roku szkolnym 2025/2026 — Centralna Komisja Egzaminacyjna, 2025/2026, plik CKE, 169 stron
- Komunikaty w sprawie listy jawnych zadań w części ustnej egzaminu maturalnego w 2026 r. — Centralna Komisja Egzaminacyjna, 2024, BIP CKE, komunikat z 30 sierpnia 2024 r.
- Rozporządzenie Ministra Edukacji z dnia 26 lipca 2024 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie egzaminu maturalnego — Dziennik Ustaw / ELI, 2024, Dz.U. 2024 poz. 1143
