Matura pisemna z języka polskiego na poziomie podstawowym w Formule 2023 składa się z 2 odrębnych arkuszy i 3 części. Na rozwiązanie całości zdający ma 240 minut, sam wybiera kolejność pracy, a maksymalny wynik wynosi 60 punktów. Arkusz 1 zawiera dwa testy, natomiast Arkusz 2 obejmuje wypracowanie.
Jak wygląda matura pisemna z polskiego na poziomie podstawowym?
Jeśli zastanawiasz się, matura polski jak wygląda w praktyce, najważniejsza jest różnica między liczbą arkuszy a liczbą części. Egzamin ma 2 odrębne arkusze, ale obejmuje 3 części:
- część 1. „Język polski w użyciu” – 10 punktów,
- część 2. test historycznoliteracki – 15 punktów,
- część 3. wypracowanie – 35 punktów.
Arkusz 1 łączy część językową z testem historycznoliterackim. Arkusz 2 jest przeznaczony wyłącznie na wypracowanie. Łącznie pojawia się od 12 do 23 zadań, za które można otrzymać 60 punktów. Taki układ opisuje „Informator o egzaminie maturalnym z języka polskiego od roku szkolnego 2024/2025” Centralnej Komisji Egzaminacyjnej, zwłaszcza tabele 5–7 na stronach 25–29.
Limit 240 minut dotyczy obu arkuszy razem. CKE nie narzuca osobnego czasu na konkretną część, dlatego zdający sam decyduje, czy najpierw rozwiąże testy, czy zacznie od wypracowania. W praktyce warto pamiętać, że wypracowanie odpowiada za około 58% wyniku, test historycznoliteracki za 25%, a część „Język polski w użyciu” za około 17%.
Arkusz 1: test „Język polski w użyciu”
Pierwsza część arkusza maturalnego z języka polskiego na poziomie podstawowym obejmuje 5–7 zadań za 10 punktów. Jej celem jest sprawdzenie, czy zdający potrafi odczytywać, porównywać i wykorzystywać informacje zawarte w tekstach nieliterackich.
Podstawą tej części są 2 teksty nieliterackie dotyczące zbliżonego tematu. Zadania odnoszą się zarówno do rozumienia każdego tekstu osobno, jak i do ich konfrontowania. Nie chodzi więc wyłącznie o wyszukanie pojedynczej informacji. Trzeba także rozpoznać sposób argumentacji, odtworzyć sens wypowiedzi i wskazać podobieństwa lub różnice między tekstami.
Jednym z zadań jest notatka syntetyzująca. To krótkie zadanie tekstowe wymaga zebrania najważniejszych informacji z obu materiałów i przedstawienia ich w zwartej formie. W tej części mogą pojawić się zarówno polecenia zamknięte, jak i otwarte, w tym zadanie wymagające napisania krótkiego tekstu.
Wśród stosowanych formatów znajdują się między innymi zadania wyboru wielokrotnego, prawda–fałsz oraz zadania na dobieranie. Oznacza to, że część 1. nie jest jednolitym zestawem pytań otwartych: odpowiedzi mogą wymagać zaznaczenia wariantu, przyporządkowania informacji albo samodzielnego sformułowania krótkiej wypowiedzi. Szczegółowy opis znajduje się w Informatorze CKE od roku szkolnego 2024/2025.
Arkusz 1: test historycznoliteracki
Druga część znajduje się w tym samym, pierwszym arkuszu, ale sprawdza inny zakres umiejętności. Test historycznoliteracki obejmuje 6–15 zadań i pozwala zdobyć 15 punktów. Pytania dotyczą historii i teorii literatury oraz języka.
Test sprawdza wiadomości i umiejętności z zakresu historii i teorii literatury oraz języka.
Test nie ma jednego obowiązującego typu polecenia. W częściach 1. i 2. występują zadania zamknięte i otwarte: wielokrotnego wyboru, prawda–fałsz, na dobieranie, a także zadania wymagające krótkiej odpowiedzi. Z tego powodu wynik zależy nie tylko od pamięciowego opanowania terminów, lecz także od uważnego czytania poleceń.
W całym Arkuszu 1 można uzyskać 25 punktów: 10 za „Język polski w użyciu” i 15 za test historycznoliteracki. Osoby porządkujące listę lektur przed egzaminem mogą sprawdzić zestaw lektury matura polski 2026, ponieważ znajomość lektur jest potrzebna także przy przygotowaniu do trzeciej części.
Arkusz 2: wypracowanie
Arkusz 2 zawiera 1 zadanie za 35 punktów. Zdający wybiera 1 z 2 tematów, a każdy z nich wymaga odwołania się do lektury obowiązkowej. To najważniejsza punktowo część egzaminu: odpowiada za około 58% całego wyniku.
Temat wypracowania określa problem, który trzeba rozważyć i rozwinąć w spójnej wypowiedzi. Konieczne jest wykorzystanie lektury obowiązkowej, ale sama wzmianka o tytule nie zastępuje argumentacji. Odwołanie powinno pomagać w wyjaśnieniu problemu przedstawionego w temacie.
Ważną cechą tej części jest to, że forma gatunkowa wypowiedzi nie jest określona. Zdający nie dostaje więc polecenia napisania konkretnego gatunku, takiego jak rozprawka czy artykuł. Nadal musi jednak zrealizować temat, zachować logiczną kompozycję i napisać tekst, który pozwala ocenić sposób rozumowania oraz wykorzystanie literatury.
Orientacyjny podział czasu — około 40, 60 i 140 minut — jest propozycją redakcyjną wynikającą z proporcji punktów; CKE nie wyznacza limitów dla poszczególnych części. Przed egzaminem warto sprawdzić również matura polski 2026 terminy, aby znać organizację pisemnej części egzaminu w konkretnym roku.
Zasady pracy i materiały
Zdający ma do dyspozycji wspólny limit 240 minut na oba arkusze. Może sam ustalić kolejność: rozpocząć od wypracowania, przejść najpierw przez oba testy albo przeplatać pracę nad poszczególnymi zadaniami. Sugerowany podział z Informatora CKE wynosi około 40 minut na część 1., 60 minut na część 2. i 140 minut na część 3. CKE nie ustanawia jednak osobnych limitów dla tych fragmentów.
| Część arkusza | Liczba zadań | Liczba punktów | Sugerowany czas pracy | Oficjalne źródło |
|---|---|---|---|---|
| Część 1. Język polski w użyciu | 5–7 | 10 | około 40 minut | Informator CKE, tabela 7 |
| Część 2. Test historycznoliteracki | 6–15 | 15 | około 60 minut | Informator CKE, tabela 7 |
| Część 3. Wypracowanie | 1 | 35 | około 140 minut | Informator CKE, tabela 7 |
| Razem | 12–23 | 60 | 240 minut | Informator CKE, tabela 5 i tabela 7 |
Sugerowany czas jest propozycją wynikającą z proporcji punktów; CKE nie narzuca osobnych limitów dla części, a obowiązuje łączny limit 240 minut.
Każdy z 2 arkuszy ma odrębną kartę odpowiedzi. Zdający jest zobowiązany zakodować każdą z nich, zgodnie z zasadami organizacji egzaminu opisanymi przez CKE na rok szkolny 2025/2026. Karty dotyczą konkretnych arkuszy, dlatego nie należy traktować ich jako jednej wspólnej strony odpowiedzi.
Na egzaminie szkoła zapewnia słownik ortograficzny oraz słownik poprawnej polszczyzny. Zgodnie z komunikatem CKE na 2026 rok powinien przypadać co najmniej 1 słownik na 25 osób. Są to materiały dostępne w szkole, a nie element zwiększający limit czasu.
To opis organizacji egzaminu w Formule 2023; osoby korzystające z dostosowanych warunków mogą mieć wydłużony czas lub dodatkowe pomoce zgodnie z indywidualną decyzją i komunikatem CKE.
Więcej w tekście: matura ustna polski 2026.
Powiązany temat: wypracowanie maturalne polski.
Najczęstsze pytania
Jak wygląda pisemna matura z polskiego?
W Formule 2023 są 2 odrębne arkusze. Pierwszy zawiera test „Język polski w użyciu” oraz test historycznoliteracki, a drugi – wypracowanie. Łącznie egzamin obejmuje 3 części i 60 punktów.
Ile trwa matura na poziomie podstawowym?
Pisemny egzamin z języka polskiego na poziomie podstawowym trwa 240 minut, czyli 4 godziny. Jest to wspólny limit na oba arkusze; CKE nie wyznacza osobnego czasu dla każdej części.
Ile punktów można zdobyć za arkusz?
Za cały egzamin można zdobyć 60 punktów: 10 punktów za część 1., 15 punktów za część 2. i 35 punktów za wypracowanie. Formalnie egzamin składa się z 2 arkuszy, ale punktacja jest podana dla 3 części.
Źródła
- Informator o egzaminie maturalnym z języka polskiego od roku szkolnego 2024/2025 — Centralna Komisja Egzaminacyjna, 2024/2025, tabele 5–7, strony 25–29
- Informacja o sposobie organizacji i przeprowadzania egzaminu maturalnego obowiązująca w roku szkolnym 2025/2026 — Centralna Komisja Egzaminacyjna, 2025/2026, sekcja 1, punkt 7, strony 16–18
- Komunikat o materiałach i przyborach pomocniczych w 2026 r. — Centralna Komisja Egzaminacyjna, 2026, tabela materiałów pomocniczych, strona 8
